Sejarah Stesen Keretapi Yang Digelar Sebagai Taj Mahal Ipoh

Negeri Perak merupakan antara negeri terawal yang menerima pengaruh pihak British dalam sistem pentadbiran negeri. Ditambah pula negeri Perak memiliki hasil bumi yang banyak menjadikan negeri ini antara negeri terkaya dan penting bagi British disemenanjung Tanah Melayu. Disebabkan itu pihak pentadbiran British membina banyak bangunan-bangunan yang indah sebagai melambangkan status tinggi negeri Perak. Pada artikel kali ini orangperak.com akan menyentuh mengenai sejarah pembinaan bangunan Stesen Keretapi Ipoh yang begitu indah hingga mendapat jolokan sebagai Taj Mahal Ipoh.

Sejarah Stesen Keretapi Yang Digelar Sebagai Taj Mahal Ipoh

Sejarah kereta api Tanah Melayu bermula di negeri Perak pada tahun 1885 iaitu apabila landasan pertama siap dibina dari Taiping ke Port Weld (nama baharunya Kuala Sepetang). Nama yang digunakan pentadbiran keretapi pada masa itu ialah Perak State Railway. Pada tahun 1901, setelah pentadbiran Negeri-Negeri Melayu Bersekutu ditubuhkan dan sistem perhubungan kereta api negeri Perak bersambung dengan negeri-negeri lain, Perak State Railway telah diintegrasikan dengan pentadbiran keretapi negeri lain dan diberi nama Federated Malay State Railway. Pada tahun 1946 namanya ditukar kepada Keretapi Tanah Melayu setelah tertubuhnya Persekutuan Tanah Melayu. Sekali lagi pada tarikh 1 Ogos 1992, Keretapi Tanah Melayu telah diperbadankan oleh kerajaa dan dikenali sebagai Keretapi Tanah Melayu Berhad (KTMB) hingga ke hari ini.

Sejarah Stesen Keretapi Yang Digelar Sebagai Taj Mahal Ipoh

Pada tahun 1894, sebuah landasan baru merentasi Lembah Kinta telah dibuka di antara Batu Gajah bersama-sama dua buah stesen yang hampir serupa di kedua-kedua pekan tersebut pada tahun 1896. 36 gerabak keretapi keseluruhannya telah dibuat untuk Perak Railway di bengkel Ipoh, dengan hanya roda besi dan gandar roda diimport dari England. Stesen Ipoh yang pertama telah dibina pada tahun 1894 berserta landasan untuk Perak Railway di sepanjang bandar Ipoh bagi menyediakan perkhidmatan kepada bandar tersebut. Seperti banyak stesen awal dibina di bawah Railway Perak, pembinaan 1894 stesen adalah asas, yang terdiri daripada struktur kayu setingkat dengan bumbung besar berjubin dengan susun atur terbuka secara keseluruhan.

Sejarah Stesen Keretapi Yang Digelar Sebagai Taj Mahal Ipoh

Pembinaan stesen keretapi Ipoh yang kedua bagi menggantikan stesen lama bermula pada tahun 1914 dan hanya siap pada 1917 kerana kekurangan bahan binaan dan kenaikan harga serta kos pembinaan semasa Perang Dunia Pertama. Stesen Keretapi Ipoh yang baru yang turut dibina bersama hotel mempunyai unsur-unsur senibina ‘klasik’ dengan gaya British ‘ Raj’ dilengkapi dengan kubah dan menara kecil gaya Moorish.

Ianya direkabentuk oleh arkitek kerajaan British iaitu A.B. Hubback yang merupakan pembantu seni bina British kepada Pengarah Kerja Raya pada 1917 dan beliau dipertanggungjawabkan untuk mereka bentuk bangunan-bangunan awam di British Malaya dalam pelbagai gaya Barat penjajah vernakular serta “Neo-Moorish / Mughal / Indo-Saracenic / Neo-Saracenic” gaya yang mempunyai pengaruh dari seni bina kolonial British India.

Sejarah Stesen Keretapi Yang Digelar Sebagai Taj Mahal Ipoh

Bangunan putih ini pada asalnya dibina sebagai hospital, tetapi akhirnya diubah menjadi stesen kereta api. Berbeza dengan stesen kereta api Kuala Lumpur, bahagian luar stesen Ipoh lebih kepada rekabentuk Barat, lukisan unsur-unsur seni bina Baroque era Edwardian menggunakan banyak tiang, dan mempunyai kubah yang besar. Pada 1917 stesen Ipoh asalnya mempunyai tiga platform; satu platform sampingan dan dua platform pulau yang dihubungkan dengan terowong bawah tanah. Bangunan stesen dua tingkat baru ini telah dibina dengan ruang yang jauh lebih besar untuk pejabat pentadbiran kereta api dan juga Majestic Hotel.

Majestic Hotel merupakan hotel mewah diketika itu yang turut menyediakan restoran dan bar. Pada asalnya hotel ini hanya menawarkan 17 bilik yang mempunyai akses kepada serambi di tingkat dua. Kemudian hotel ini dinaik taraf dengan menambah bilangan bilik kepada 21 pada tahun 1936. Setelah lebih 100 tahun, susun atur keseluruhan stesen ini tidak banyak mengalami perubahan sejak pembinaannya.

Sejarah Stesen Keretapi Yang Digelar Sebagai Taj Mahal Ipoh

Stesen Keretapi Ipoh yang mempunyai reka bentuknya berbentuk Moorish yang indah sehingga ada yang menggelarnya sebagai Taj Mahal Ipoh. Panggilan berkenaan mula menjadi bualan masyarakat sekitar apabila melihat reka bentuk bangunan stesen kereta api berkenaan yang menghampiri reka bentuk seakan-akan Taj Mahal di India walaupun tidak sepenuhnya. Ianya merupakan mercutanda bagi bandaraya Ipoh kerana keunikan rupa bentuknya. Ianya dikelilingi oleh pelbagai jenis bunga-bungaan tempatan sebagai daya tarikan kepada pelancong.

Disebabkan pembinaan semula landasan eletrik sebagai sebahagian daripada projek landasan dan elektrik dua KTM antara Ipoh dan Rawang, menyebabkan stesen Ipoh yang telah diubahsuai dengan ketara sepanjang 2000-an. Perubahan yang paling dramatik adalah jumlah pembinaan semula kawasan platform, yang terdiri daripada platform baru diratakan dengan ketinggian pintu masuk pengangkutan kereta api, dan juga sebagai tempat tinggal bagi landasan berkembar yang baru dibentangkan dan talian atas dinaik tarafkan juga digantikan terowong bawah tanah asal antara platform dan kanopi dengan jejantas dan keluli berbingkai bangsal kereta api melengkung, walaupun bangku kayu asal platform dikekalkan dalam proses. Walaupun beberapa pembaikan dalaman di bahagian tingkat bawah bangunan utama turut dijalankan, unsur-unsur asal pembinaan stesen, termasuk stesen Majestic Hotel tetap dipelihara. Naik taraf ini telah disiapkan pada Oktober 2007.

Sejarah Stesen Keretapi Yang Digelar Sebagai Taj Mahal Ipoh

Di hadapan stesen tersebut terletaknya sebuah dataran yang dikenali sebagai Station Square Ipoh. Dataran ini juga terkenal dengan tugu didirikan di tengah-tengah. Diumumkan pada 1927, tugu batu bata dibina untuk menghormati orang-orang dari Perak yang telah meninggal dunia dalam Perang Besar. Tugu tersebut kemudiannya telah diubah suai dengan plak baru untuk menunjukkan penghormatan kepada askar dari Perak yang terlibat dalam Perang Dunia II, zaman darurat, konfrontasi Indonesia dan tempoh darurat. Hasil daripada lokasi cenotaph ini dataran telah menjadi tempat tempatan lama untuk Hari Peringatan Commonwealth dan Hari Anzac.

Loading...

Anda dijemput untuk like facebook page rasmi orangperak.com

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

74 + = 84